Liever een goede digitale tool dan een docent?

Wordt de docent overbodig door ICT ontwikkelingen?

Is ICT per definitie een verrijking in de klas? Wat maakt dat studenten baat hebben bij het gebruik van ICT tijdens de les? Moeten alle docenten op de hoogte zijn van de mogelijkheden op het gebied van ICT? Is een mobieltje in de klas een must of een last?

Bovenstaande vragen houden me bezig sinds ik de cursus ‘De digitale docent’ volg. In deze cursus gaat het om het zinvol inzetten van digitale werkvormen in het onderwijs. Wat duidelijk wordt is dat ICT gebruik niet vanzelf leidt tot zinvolle lessen. Een docent moet het gebruik van ICT goed doordenken.

Computergebruik en digitale webtools hebben vele voordelen. Ten eerste is goed meetbaar wat het niveau is van de individuele student. Docent en student kunnen op eenvoudige manieren ontdekken hoe het is gesteld met het niveau van de student. Vervolgens zijn er vele mogelijkheden tot het bieden van maatwerk. Studenten met moeite met bepaalde vakken kunnen eenvoudig en zonder al te veel bemoeienis van de docent hun kennis bijspijkeren. Of goede studenten kunnen alvast een stapje extra maken. Studenten kunnen zelfstandig aan het werk, kunnen zelf informatie opzoeken en zijn veel minder afhankelijk van de docent. Er kunnen schaalvoordelen optreden en er is meer afwisselingen in de werkvormen. Ook wordt het onderwijs minder statisch, lessen kunnen snel aangepast worden aan nieuwe inzichten.

Voordelen genoeg, maar ICT vervangt de docent niet als vanzelf. Mensen leren ook door samenwerken met andere studenten, ervaringen uitwisselen en feedback geven en ontvangen. Deze vaardigheden leer je niet alleen in een ICT omgeving, maar zeker ook in een real life situatie. Uiteindelijk gaat het om de juiste balans tussen leren door ICT en leren door samenwerken tijdens bijeenkomsten. Concepten als 'Flipping the classroom' bieden hiervoor mooie mogelijkheden.

Om deze balans in lessen aan te brengen is het van belang dat docenten geschoold zijn in het toepassen van ICT vaardigheden. Dat geldt voor zowel jonge als oudere docenten. Om de student van nu optimaal te kunnen begeleiden moet elke docent beschikken over een minimum aan digitale vaardigheden en kennis over digitale tools. Eigenlijk zouden alle docenten eens zo’n cursus als ‘De digitale docent’ moeten volgen.

HELP de trainer in de 21e eeuw!

Bent u Trainer en wilt u in de toekomst ook met veel enthousiasme communicatie-, sales-, en managementtrainingen blijven geven totdat u uw pensioengerechtigde leeftijd bereikt heeft? Dan is het nu nodig om alert te zijn! Wellicht vraagt u zich nu af hoezo en waarom zegt ze dat? 

Ik zeg dit omdat ik zelf in die positie verkeer. In de ruim 10 jaar dat ik nu werkzaam ben als trainer heb ik gemerkt dat niet alleen de tijd veranderd is, ook de deelnemers veranderen. Was het eind jaren 90 nog ondenkbaar dat deelnemers met een mobiel, laat staan een tablet, in je training zaten. Nu is het normaal dat ze deze niet alleen bij zich hebben, ze kijken er ook op. De ontwikkelingen gaan heel hard. ICT en technologie zijn altijd en overal aanwezig en om deze middelen op de juiste manier in te zetten heb je skills nodig. De skills die passen bij de 21ste eeuw. 

Onze doelgroep van de toekomst.

In de 21ste eeuw krijgen wij als trainers te maken met een nieuwe doelgroep. Onze doelgroep van de toekomst. Een doelgroep die nu nog op school zit, echter over een jaar of 5/10/15 in een arbeid gerelateerde omgeving werkzaam is. Een omgeving waarin training gegeven kan worden door vak volwassen trainers met werkervaring uit de 20e en met skills vanuit deze 21ste eeuw. Waarom deze noodzaak? Deze generatie, de Z-generatie wordt geboren tussen 1992 en heden. Zij worden ook wel Digital Natives genoemd/ by Marc Prenscky 2001, omdat zij geboren zijn in een periode waarin de verregaande aanwezigheid van digitale technologie de norm is. Deze Z-generatie groeit op in een wereld van overvloed met vertrouwen dat tegenslagen opgevangen worden door ouders of de overheid, binnen een 24/7 maatschappij. Zij kenmerken zich verder door een korte aandachtsboog, vervelen zich snel en zappen door het leven waarin ze razendsnel informatie kunnen vinden en filteren. Informatie die soms ook oppervlakkig wordt verwerkt.

Onderwijs van nu

Hoe ziet het onderwijs aan deze generatie er nu uit? Vanaf 2009 zijn er diverse onderzoeksresultaten beschikbaar (oa. Liao & Hao, 2008;Kennisnet, 2012b) die aantonen dat het didactisch inzetten van ICT in het onderwijs het leerrendement vergroot. Streven naar het verbeteren van het leerrendement met behulp van ICT vraagt veel van scholen, teams en docenten. Vele scholen zoeken momenteel hierin hun weg en maken inmiddels gebruik van zowel het TPACK model (publicatie: Voogt, Fisser & Tondeur, 2010,a) en/of de digitale taxonomie van Bloom. Een voorschrijvend model voor het inzetten van ICT bij leren en lesgeven.
Dit middel helpt je een beredeneerde keuze te maken ten aanzien van de inzet van ICT. 

Wat betekent dit nu voor ons als trainers in de toekomst?

Trainer van nu en in de toekomst.

Ik ben ongeveer een jaar geleden gaan inzien dat het belangrijk is te blijven innoveren en ontwikkelen als trainer. Dat is de reden dat ik gestart ben met de opleiding Digitaal Docent van Edufit te Gouda. Ik was behoorlijk actief met social media en vaardig in mijn trainingen met ontwikkelen van lesmaterialen. Dacht ik. Totdat ik in deze lessen iedere keer opnieuw weer kennis maak met een wereld aan tools, apps en mogelijkheden die de trainingen nog interactiever en dynamischer maken. En dit gaat echt niet altijd zonder slag of stoot. Ik merk dat ik tijd nodig heb en soms frustratie heb om een tool of app te doorgronden, maar daarna weet ik het instrument ook echt op waarde in te zetten nu en in de toekomst Want zegt u nu zelf. Bent u al klaar voor onze doelgroep van de toekomst/generatie Z? Bent u al zelf al een Digital Native? Nee?

WAT NU? 

U kunt direct aan de slag met het boekje: 

Om deze generatie Z/doelgroep op zodanige wijze te trainen dat zij blij en met leerrendement je trainingsruimte uitgaan nu en in de toekomst vind ik het essentieel om als trainer te leren “mobiel” 

training te kunnen geven in de 21st eeuw.